|
ناسا یا سازمان هوانوردی و فضایی ملی آمریکا عهدهدار و مجری اکثر طرحهای دولتی آمریکا در زمینه فضا و علوم مربوط به آن است. همچنین ناسا مسئول مدیریت و اجرای پژوهشهای تجاری و نظامی در زمینه هوافضا است. این سازمان در ۲۹ ژوئیه سال ۱۹۵۸ تأسیس شد و بودجه آن زمان 89 میلیون دلار بود.
طبق اساسنامه ناسا، تمام فعالیتهای این سازمان در جهت پیشرفت علم است و این سازمان اجازه طراحی یا ساخت هیچ سلاح و یا جنگافزاری را ندارد ولی با این حال در بسیاری از طرحها و پژوهشهای نظامی و جنگ افزاری به صورت غیر مستقیم مشارکت داشته است. پس از آنکه شوروی سابق با پرتاب اسپوتنیک، نخستین
ماهواره فضایی جهان، آغازگر عصر فضا شد، «دوایت آیزنهاور» رییس جمهور وقت آمریکا با ادغام شرکتها و سازمانهای فعال در زمینههای هوایی و فضایی فرمان تأسیس ناسا را صادر کرد.
هر زمان که خبري از يک اکتشاف فضايي شنیده میشود، ناخودآگاه نام ناسا در گوشه ذهن نقش ميبندد. در اين که ناسا يک ابرسازمان علمي است و يافته هايش به پيشرفت
نجوم و ستاره شناسي کمک قابل توجهي کرده است هيچ شکي نيست. ناسا قلب تپنده برنامه فضايي غيرنظامي آمريکا به شمار ميرود. ايالات متحده، يکي از آغازگران رقابتهاي فضايي بود و اگر چه در ابتداي کار در کسب عناوين نخست اين رقابت از رقيب روس خود عقب افتاد، اما کم کم از شوروي پيشي گرفت و با فتح ماه تبديل به نمادي از فعاليتهاي فضايي شد. پس از پايان مسابقه فضايي، پايان جنگ سرد و فروپاشي شوروي، ايالات متحده پيشتاز مطلق فعاليتهاي فضايي شد و قلب تپنده آن ناسا بود. اين پيشتازي، عليرغم ظهور قدرتهاي جديدي چون اتحاديه اروپا، چين، ژاپن، هندوستان و تلاش روسيه براي بازسازي شکوه از دست رفته هنوز هم باقي مانده است و به همين سبب آنچه در ناسا اتفاق مي افتد بر سرنوشت آينده انسان در فضا تأثير مستقيم دارد.
فعاليتهاي ناسا فقط محدود به فناوري فضايي نميشود بلکه بخشهاي مختلفي از علوم و فناوريهاي نوين به واسطه نياز بخشهاي مختلف اين سازمان توسعه پيدا کردهاند. از علوم زمين و زيست شناسي گرفته تا تاريخ علم و پزشکي و روباتيک و مهندسيهاي مختلف. محصولات جانبي تحقيقات ناسا نيز جنبههاي مختلفي از زندگي را تحت تاثير مستقيم و غيرمستقيم قرار داده است. بازهاي وسيع که از چسب لباس تا فناوريهاي تصويربرداري پزشکي را شامل ميشود. به همين سبب آنچه در ناسا ميگذرد دير يا زود، مستقيم يا غيرمستقيم بر زندگي تاثير خواهد گذاشت.
ناسا ديد جهان را توسعه داده است. هر بار از نام هايي چون هابل، ايستگاه فضايي بين المللي، شاتلهاي فضايي، مريخ نوردهاي روح و فرصت، وُيجِرها و پايونيرها، کاسيني، گاليله، افقهاي نو، وايکينگها، سفر به ماه و آپولوها و بسياري ديگر از اين نام هاي آشنا صحبت ميشود، در حقيقت اشاره به داستاني است که ناسا آن را روايت ميکند. انسان به دانستن آنچه در مرزهاي آگاهي اتفاق ميافتد مشتاق است و ناسا در حال حاضر يکي از بخش هايي است که اين مرزها را در يکي از هيجان انگيزترين حوزه ها توسعه ميدهد.
براي بسياري از مردم دنیا ناسا، نام مستعاري براي مدينه فاضله اي است که يک سازمان علمي ميتواند به آن برسد. جايي که محققان بدون دغدغه تنها انديشهشان توسعه علم است و هر چه اراده کنند بيزحمت در اختيارشان است. پول فراوان، امنيت شغلي و امکانات بيحد. در پشت اين ظاهر اغواکننده اما ناساي واقعي قرار گرفته است. سازماني با بودجه محدود، در ميانه نبردهاي سياسي و اقتصادي که بايد خود را با امواج سياسي و اقتصادي واشنگتن و شرکاي بين المللياش هماهنگ کند تا بتواند دوام بياورد و در عين حال بايد براي سِنت سِنت بودجه موجودش بهترين تصميم ها را بگيرد. کارمندان عالي رتبه اين سازمان ممکن است به سادگي شغلهاي خود را در اثر تغيير برنامهها از دست بدهند. آگاهي از آنچه پشت پرده اين نام ميگذرد يادآور اين نکته است که هيچ جايي نيست که بدون تلاش هاي طاقت فرسا نتيجهاي حاصل شود.
ناسا و کارهاي ناسا فراتر از ماهيت واقعياش به نمادي تبديل شده که حتي وارد فرهنگ عامه کشورهاي دوردست شده است.

سازمانی برای مسابقه فضایی
با پیشرفت شوروی در مسابقه فضایی و فرستادن نخستین فضانورد جهان، یوری گاگارین، به مدار زمین در دهههای ۵۰ و ۶۰ میلادی، دولت وقت آمریکا وادار به سرمایه گذاریهای کلان در امور فضایی شد. جان اف کندی رئیس جمهور وقت آمریکا در سال ۱۹۶۱ برنامه بلند پروازانه دولت را برای فرستادن فضانورد به ماه اعلام کرد. پس از ۸ سال کوشش، هزینه کردن ۱۱ میلیارد دلار و کشته شدن ۳ فضانورد در آزمایش آپولو ۱، بالاخره سفینه ماهپیمای آپولو ۱۱ در سال ۱۹۶۹ بر سطح ماه فرود آمد و نیل آرمسترانگ نخستین انسانی شد که بر سطح ماه قدم گذاشت. پس از آن ۶ ماموریت دیگر آپولو ۱۲ تا آپولو ۱۷ به ماه سفر کردند که همه آنها به جز آپولو ۱۳ ماموریتهایشان را طبق برنامه قبلی به انجام رساندند.
پروژه فضایی آپولو یکی از پروژه های فضایی ناسا در زمان مسابقه فضایی میان شوروی و آمریکا بود. این ماموریتها در سالهای دهه ۶۰ و ۷۰ میلادی بوقوع پیوست، و جانشین پروژه جمینی بود، که نهایتا منجر به فرود نخستین انسان به کره ماه گردید. دوره با اهمیت بعدی در فعالیتهای فضایی ناسا از سال ۱۹۸۱ با پرتاب نخستین
شاتل فضایی آغاز شد.
در سال ۲۰۰۴، دو مریخ نورد ناسا در سطح سیاره مریخ فرودآمدند. طراحی سامانه نقلیه این خودروها به گونهای است که در سطح شنی، سنگلاخی و ناصاف امکان حرکت و مانور آنها وجود دارد.
این مریخ نوردها با استفاده از دوربینها و آلات و ادوات دقیقی که به همراه دارند از سال ۲۰۰۴ به کاوش و تحقیق در سطح سیاره سرخ مشغول هستند. این ۲ مریخ نورد در اصل برای ماموریتی چندماهه طراحی شده بودند اما هنوز پس از گذشت چندین سال به کار خود ادامه میدهند. ناسا، سازمان فضایی روسیه، سازمان فضایی اروپا و سازمان فضایی چین امروزه بدنبال بازگشت و تأسیس پایگاه روی کره ماه هستند.
برنامه فضایی آپولو
پروژه فضایی آپولو یکی از پروژههای فضایی ناسا در زمان مسابقه فضایی میان شوروی و آمریکا بود که کوشش میکرد تا نخستین انسان را بر روی سطح کره ماه فرود بیاورد. پروژه در دوره ریاست جمهوری دوایت آیزنهاور شروع به کار کرد، آپولو پس از ریاست جمهوری بعدی آمریکا جان اف.کندی با جدیت ادامه پیدا کرد. جان اف.کندی پشتیبانی خود از طرح فرود انسان بر روی کره ماه را طی یک سخنرانی ویژه خطاب به کنگره در ماه مه ۱۹۶۱ بدین گونه اعلام کرد:«من اعتقاد دارم کشورم میبایست برای دستیابی به هدف فرود انسان بر روی کره ماه و به سلامت بازگشتن به زمین قبل از خروج از این دهه متعهد شود.در این دوره هیج برنامه فضایی دیگری نمیتواند برای بشر تأثیرگذارتر از اکتشاف مسیرهای با برد طولانی در فضا باشد؛ و انجام هیچ کدام نمیتواند تا این حد سخت و گران باشد.»
هدف کندی در طی مدت ماموریت آپولو۱۱ در تاریخ ۲ ژوئیه ۱۹۶۹ با فرود فضانوردانی مانند نیل آرمسترانگ، باز آلدرین بر روی کره ماه در حالی که مایکل کالینز بر روی مدار ماه بود، برآورده شد. پروژه متعاقب آپولو همچنین برای فرود فضانوردان روی کره ماه بود که آخرین آنها در دسامبر سال ۱۹۷۲ انجام شد. در این ۶ پرواز فضائی آپولو ۱۲ نفر روی کره ماه قدم زدند. آنها نخستین انسانهایی بودند که موفق به فرود بر روی یک جرم آسمانی دیگر شدند.
پروژه آپولو از سال ۱۹۶۱ تا ۱۹۷۵ اجرا میشد و سومین برنامه پرواز فضائی انسان بعد از مرکوری و پروژه جمینی توسط آژانس فضائی بینالمللی آمریکا، ناسا بود. آپولو از فضاپیماهای آپولو و سکوهای پرتاب ساترن استفاده میکرد، که بعدا برای برنامه اسکای لب و برنامه آزمایشی مشترک بین آمریکا و روسیه پروژه آزمایشی آپولو-سایوز مورد استفاده قرار گرفتند، بنابراین پروژههای بعدی اغلب به عنوان قسمتی از کل پروژه آپولو مدنظر قرار میگرفت.
پروژه با تنها ۲ مانع عمده پایان یافت، نخستین آنها آتش سوزی در
سکوی پرتاب آپولو ۱ بود که منجر به مرگ هر سه فضانورد گاس کریسون، اد وایت، راجر چافی شد، دومین آنها مربوط به انفجار در آپولو ۱۳ به هنگام رسیدن به کره ماه بود که فضاپیما به صورت جدی مورد آسیب قرار داد. که به لطف تلاشهای کنترل کنندههای پرواز، مهندسان پروژه، اکیپ پشتیبان و مهارت خودشان، ۳ فضانورد توانستند جان خودشان را نجات دهند.
آپولو نقطه عطفی در پرواز فضائی انسان ایجاد کرد و تنها پروژههای فرستادن انسان به فراتر از مدار زمین تا آن زمان باقی ماند؛ آپولو ۸ نخستین فضاپیمای دارای سرنشین بود که در مدار اجرام آسمانی دیگر قرار گرفت، در حالی که آپولو ۱۷ به عنوان آخرین ماهنوردی و آخرین ماموریت با سرنشین در خارج از مدار زمین شناخته شدهاست. پروژه فوق باعث حاصل شدن پیشرفتهای فراوانی از زمینههای فناوریهای محیطی گرفته تا فن پرتاب
موشک و پرواز انسان در فضا که شامل دستگاههای خودکار
هواپیما، مخابرات و کامپیوترها است، شد. آپولو همچنین باعث برانگیخته شدن علاقه بسیاری در زمینههای فراوان مهندسی شد و پیشرفت فراوانی به عنوان نشانههای برنامه برجای کذارد. بسیاری از اشیاء و آثار مکشوفه پروژه درحال نمایش در مکانهای مختلف در سرتاسر جهان است که قابل ذکرترین آنها موزه هوافضای اسمیتسونین میباشد.
ماموریت فرود انسان بر ماه توسط ناسا
نیل آرمسترانگ و باز آلدرین توانستند در ۲۰ ژوئیه ۱۹۶۹ به عنوان نخستن انسانها بر روی کره ماه فرود بیایند و در آن قدم بزنند. با این ماموریت، راه برای فتح کره ماه توسط سایر سفینهها باز شد. آپولو ۱۱ در ساعت ۱۳:۳۲:۰۰ شانزدهم ژوئیه ۱۹۶۹ از پایگاه فضایی کندی واقع در فلوریدا توسط موشک ساترن ۵ به فضا پرتاب شد. چهار روز بعد در ساعت ۲۰:۱۷:۴۰ سفینه بر روی ماه نشست. اما به محض آنکه آپولو ۱۱ روی سطح ماه فرود آمد، قبل از همه چیز، فضانوردها سفینه را آماده ترک ماه کردند زیرا برای آنها مشخص نبود که چه اتفاقی ممکن بود در آنجا رخ بدهد.
بامداد فردای آن روز، یعنی ۲۱ ژوئیه، در ساعت ۰۲:۵۶:۱۵، آرمسترانگ بهعنوان فرمانده تیم، نخستین کسی بود که از سفینه پیاده شد و بلافاصله به ضبط تصاویر پیاده شدن خود -درواقع جای پایش- در ماه مشغول شد. او هنگام قدم گذاشتن بر سطح ماه گفت: «این گامی کوچک برای یک انسان و جهشی بزرگ برای بشریت است.»
پس از آن آلدرین قدم به ماه گذاشت و آن دو مقداری از خاک و سنگهای موجود در سطح ماه (حدود ۲۲ کیلوگرم) را به عنوان نمونه، برای آوردن به زمین برداشتند.
فضاپیمای آپولو ۱۱ از دو بخش تشکیل شده بود:
- · بخش فرماندهی «کلمبیا» که قرار بود در مداری دور ماه گردش کند. مایکل کالینز مسئولیت هدایت این بخش را به عهده داشت و در طول ماموریت در مدار ماه باقی ماند.
- · بخش ماهنشین «عقاب» که شامل کپسول ماهنشین و سختافزار مخصوص فرود روی ماه بود. نیل آرمسترانگ و باز آلدرین با این بخش روی ماه فرود آمدند.
دو فضانورد به علت عدم شناخت و محدودیتهایی که داشتند، همان روز ساعت ۱۷:۵۴:۰۱ سطح ماه را ترک کرده، پس از اتصال مجدد به بخش فرمان «کلمبیا» به سمت زمین برگشتند. فضانوردها در مجموع حدود ۲۱ ساعت و نیم روی سطح ماه بودند. آزمایشهایی که بعدا روی نمونه سنگهای آورده شده انجام شد، نشان داد که این سنگها عمری بیش از 7.3 میلیارد سال زمینی دارند.
فضانوردان علاوه بر جمعآوری خاک و سنگ از سطح کره ماه، آزمایشهایی را نیز انجام دادند که از مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- · آزمایشهای مقاومت مصالح، برای شناخت بیشتر خصوصیات فیزیکی مواد سطح کره ماه
- · جمعآوری مقداری از بادهایی که در سطح ماه میوزد، برای آزمایش در زمین
- · آزمایشهای زلزله نگاری برای بررسی اعماق سطح کره ماه
- · تعیین فاصله میان ماه و زمین با کمک لیزر
- · آزمایشهایی روی گرد و غبار سطح ماه
طرح مشترک ناسا با شوروی
پروژه آزمایشی آپولو-سایوز نخستین ماموریت فضایی مشترک بین آمریکا و شوروی و نخستین همکاری فضایی بینالمللی بود. این ماموریت در ۲۴ تیر ۱۳۵۴ (۱۵ ژوئیه ۱۹۷۵) آغاز شد و در طی آن، فضاپیمای آمریکایی آپولو و فضاپیمای روسی سایوز در مدار زمین به هم متصل شدند و فضانوردان آنها باهم عملیات مشترکی را به انجام رساندند. پروژه آپولو-سایوز چه به لحاظ فنی و چه از نظر سیاسی عملیات مهمی محسوب میشد.
این پروژه در اصل برنامهای نمادین و سیاسی در دورهای از تنشزدایی بین روابط ابرقدرتهای شرق و غرب بود. با این حال، فضانوردان در طی آن آزمایشهای علمی و فنی مهمی را به انجام رساندند. از جمله آزمایشات علمی میتوان به ایجاد خورشیدگرفتگی مصنوعی توسط آپولو اشاره کرد، تا فضانوردان روسی در سایوز بتوانند از این فرصت استفاده کرده، برای نخستین بار از فضا از تاج خورشید عکسبرداری کنند. همچنین پروژه آپولو-سایوز برای مهندسان آمریکایی و روسی این امکان را فراهم کرد که کارکرد سامانههای فضایی متفاوتشان را با هم هماهنگ کنند. نتایج این هماهنگی بعدها برای اتصال فضاپیمای شاتل آمریکا به ایستگاه فضایی میر و نیز ساخت ایستگاه فضایی بینالمللی بکار رفت.
فضانوردان آپولو: شمارههایی که در مقابل نام فضانوردان دیده میشود، نشان دهنده تعداد پروازهای فضایی آنها تا زمان پروژه آپولو-سایوز و با احتساب این ماموریت است.
- · توماس استافورد (۴) - فرمانده عملیات
- · ونس برند (۱) - خلبان بخش فرمان آپولو
- · دیک اسلیتون (۱) - خلبان بخش اتصالی آپولو
ابتدا قرار بود که فضانورد دیگری به نام جک اسویگرت مسوولیت فرماندهی عملیات آپولو را عهدهدار شود، اما پس از متهم شدن در رسوایی تمبرهای پستی آپولو ۱۵ از لیست فضانوردان این ماموریت حذف شد.
دیک اسلیتون یکی از هفت فضانوردی بود که در آوریل ۱۹۵۹ به عنوان نخستین گروه فضانوردان آمریکایی برای شرکت در پروژه مرکوری انتخاب شده بودند، اما به دلیل تشخیص نارسایی قلبی از شرکت در ماموریت بازمانده بود. وی پس از آن به سمت سرپرستی دفتر فضانوردان ناسا منصوب شد، و پس از جراحی موفقیتآمیز قلبی، خودش را برای پروژه آزمایشی آپولو-سایوز انتخاب کرد!
فضانوردان ذخیره عبارت بودند از آلن بین (فرمانده)، رونالد اونس (خلبان بخش فرمان)، و جک لوسما (خلبان بخش اتصالی).
فضانوردان سایوز: شمارههایی که در مقابل نام فضانوردان دیده میشود، نشان دهنده تعداد پروازهای فضایی آنها تا زمان پروژه آپولو-سایوز و با احتساب این ماموریت است.
- · الکسی لئونوف (۲) - فرمانده عملیات
- · والری کوباسوف (۲) - مهندس پرواز
الکسی لئونوف و والری کوباسوف پیش از این برای شرکت ماموریت سایوز۱۱- انتخاب شده بودند، اما چهار روز پیش از پرواز، کوباسوف به ابتلا به بیماری سل مظنون شد و فضانوردان ذخیره جای آنها را گرفتند.
فضانوردان ذخیره عبارت بودند از آناتولی فیلیپچنکو (فرمانده) و نیکولای روکاویشنیکوف (مهندس پرواز).
نقطه عطف این همکاریهای دوجانبه، همکاری در عرصه فضایی بود و منجر به امضای موافقتنامه «پروژه آزمایشی آپولو-سایوز» در ۲۴ مه ۱۹۷۲ بین ریچارد نیکسون و الکسی کاسیگین در مسکو شد. طی این موافقتنامه، قرار بر این شد که فضاپیماهای سایوز و آپولو در مدار زمین با هم ملاقات کرده و متصل شوند، و فضانوردان روسی و آمریکایی در مدار زمین میهمان هم باشند. علاوه بر انگیزه سیاسی، اهداف فنی پروژه عبارت بود از:
- · سازگاری سامانههای فضایی شوروی و آمریکا
- · آزمایش سختافزار و سامانههای اتصال فضاپیماها
- · آزمایش سامانهها و ابزار ضروری برای انتقال فضانوردان بین فضاپیماهای متفاوت، بررسی امکان اجرای ماموریتهای نجات اضطراری بینالمللی در فضا
- · تلاش برای سازگار کردن سامانههای کنترل و ناوبری زمینی در دو کشور
- · گسترش همکاریهای فضایی در آینده
در میهمانی رسمی پس از امضای موافقتنامه، ریچارد نیکسون گفت: «امروز صبح موافقتنامه پروژه آزمایشی آپولو-سایوز رسما امضا شد، دیگر جای تامل باقی نمانده است. همه میدانید که این توافقنامه مسئولیت بزرگی برگردن هر دو کشور قرار میدهد، همه مردم دنیا پیشرفت کار ما را زیر نظر میگیرند، بعضیها با امید به آینده و بعضی هم با شک و تردید. اما من خوشبینم، اطمینان دارم که همه چیز به خوبی پیش خواهد رفت. هر دو کشور هرکاری از دستشان بربیاید برای کمک به یکدیگر انجام خواهند داد.»
برای پیشبرد این پروژه، آمریکا و شوروی هرکدام هیاتی را شامل فضانوردان خبره و مهندسان انتخاب کرده و به این پروژه اختصاص دادند. برای حسن نیت، قرار بر این بود که کیهاننوردان روسی زبان انگلیسی را فراگیرند، فضانوردان آمریکایی به زبان روسی مسلط شوند، و هرکدام از هیاتها چندین بار به کشور مقابل سفر کنند تا از تاسیسات فنی و فضایی آنها بازدید کرده، با روش کار آنها آشنا شود.
در ژوئن ۱۹۷۲، یک هیات ۳۶ نفره آمریکایی شامل مهندسان ارشد و مقامات ناسا به سرپرستی فضانوردی به نام دیوید اسکات برای آغاز مذاکرات فنی به مسکو سفر کرد. سرپرست فنی هیات روسی پروفسور کنستانتین بوشویف، از مهندسان ارشد فضایی روسیه و همکاران نزدیک سرگئی کارالیوف بود. این هیأت علاوه بر شرکت در جلسات، از تشکیلات شهرک ستارهها در نزدیکی مسکو نیز بازدید کردند. هدف اصلی این ملاقاتها، هماهنگی کامل بین سامانههای فضایی روسی و آمریکایی و جزئیات آنها مانند استانداردهای الکتریکی، سامانههای ناوبری، مخابراتی و اتصال در فضا بود.
در ژانویه سال ۱۹۷۳، الکسی لئونوف به عنوان فرمانده گروه فضانوردی روسی، و توماس استافورد به عنوان فرمانده هیات آمریکایی انتخاب شدند. در ماه مه همان سال، غرفه ویژهای برای پروژه آزمایشی آپولو-سایوز در نمایشگاه هوایی پاریس بر پا شد و دو هیات برگزیده فضانوردان یکدیگر را ملاقات کردند.
در ژوئیه سال ۱۹۷۳، هیأت روسی برای بازدید از تاسیسات فضایی آمریکا و ادامه مذاکرات به شهر هیوستون در ایالت تگزاس، و سپس برای بازدید از تاسیسات ساخت آپولو در شرکت راکول به لس آنجلس سفر کرد. این سفر با بازدیدی از پارک تفریحی دیزنیلند در ایالت فلوریدا پایان یافت.
اواخر آوریل ۱۹۷۵، حدود ۳ ماه پیش از آغاز ماموریت، گروه آمریکایی برای بازدید از پایگاه فضایی بایکونور به شوروی سفر کرد. در برنامه سفر این گروه، بازدید از شهر تاشکند و شهرهای تاریخی سمرقند و بخارا نیز گنجانده شده بود.
پس از چندین سفر متقابل، سرانجام تمرینات پرواز مشترک به پایان رسید، هماهنگی لازم بین سامانههای هر دو طرف برای هدایت مشترک پروژه به عمل آمد، و سختافزار لازم برای اتصال آپولو و سایوز نیز آماده شد.
مرحله پایانی آمادهسازی برای ماموریت، اعزام گروه فنی آمریکایی به مرکز تازهساخت کنترل ماموریت فضایی در کالینینگراد، و اعزام گروه فنی روسی به مرکز کنترل ماموریت فضایی در هیوستون بود.
سرانجام در روز ۱۵ ژوئیه ۱۹۷۵، فضاپیمای سایوز-۱۹ با فرماندهی الکسی لئونوف و خلبانی والری کوباسوف به فضا پرتاب شد. به فاصله هفت ساعت و نیم، فضاپیمای آپولو ۱۸ نیز به فضا پرتاب شد. این فضاپیماها دو روز بعد در مدار زمین به هم ملحق و متصل شدند، و سه ساعت پس از اتصال، با باز شدن دریچه ارتباطی بین آنها، فضانوردان آمریکایی با کیهاننوردان روسی دست دادند و به عنوان میهمان به فضاپیمای سایوز وارد شدند.
پیشبینی شده بود هنگام باز شدن دریچه بین سایوز و آپولو و دست دادن فضانوردان روسی و آمریکایی، فضاپیماها بر فراز شهر ساحلی کوچکی به نام باگنر ریجس در منطقه ساسکس در جنوب بریتانیا در پرواز باشند. اما تاخیری کوچک باعث شد این رویداد بر فراز شهر مِس در فرانسه رخ دهد.
برنامه این میهمانی فضایی از قبل به دقت تنظیم شده بود. وجهه سیاسی این ماموریت اهمیت زیادی داشت، و تصاویر میهمانی فضایی بطور زنده در سراسر جهان پخش میشد. روسای دولت آمریکا و شوروی بطور زنده برای فضانوردان پیام فرستادند. در این میان الکسی لئونوف دو سورپرایز برای میهمانان داشت:
- · ظرف نوشیدنی محتوی سوپ چغندر، اما با نشان یک نوشیدنی معروف روسی! این موضوع باعث تعجب و سپس خنده فضانوردان و مراکز کنترل زمینی شد.
- · نقاشی از چهره هر سه فضانورد آمریکایی، که او در طول دوره تمرین مشترک برای این ماموریت نقاشی کرده بود. الکسی بالای صفحات نوشته بود: «تقدیم به دلیرمردان دنیای ما» و پای هر نقاشی نیز علاوه بر امضای الکسی، پیامی به این مزمون وجود داشت: «به سایوز خوش آمدید، باز هم تشریف بیاورید».
توماس استافورد هم برای میهمانان روس یک سورپرایز آماده کرده بود: وی شخصاً از کانوی توئیتی، خواننده آمریکایی سبک کانتری، خواسته بود که مشهورترین آهنگ سال ۱۹۷۵ خود را به زبان روسی بخواند و ضبط کند. یک ساعت پیش از جدا شدن دو فضاپیما، این آهنگ از فضا برای فضانوردان روس و شنوندگان روی زمین پخش شد.
دو فضاپیما برای مدت ۴۴ ساعت به هم متصل باقی ماندند. در این فرصت فضانوردان هدایا، پرچم و یادبودهای ماموریت را رد و بدل کردند، با هم غذا خوردند و از هر دو فضاپیما بازدید کردند. در میهمانی شام به میزبانی سایوز، منوی غذا عبارت بود از سوپ به عنوان پیشغذا، به همراه کیک عسلی، نان سیاه روسی، آجیل، آلو، خوراک گوشت خمیر شده (از داخل تیوب) و نوعی پنیر. منوی غذای آپولو عبارت بود از سوپ غذای دریایی با قارچ به عنوان پیشغذا، و یکی از سه غذای اصلی شامل گوشت بوقلمون یا کوفته یا نوعی خوراک مرغ.
از جمله هدایای مبادله شده میتوان به بذر درختانی اشاره کرد که پس از پایان ماموریت در هردو کشور کاشته شد.
در این ماموریت برای نخستین بار ماشین حساب الکترونیکی HP-65 توسط فضانوردان آپولو به فضا حمل شد؛ ماشین حساب الکترونیکی در آن دوران پدیدهای نوین به شمار میآمد. این ماشین حساب به گونهای برنامهریزی شده بود که بتواند در صورت از کار افتادن کامپیوترهای آپولو، بخشی از کار آنها را انجام دهد.
در طول مدت اتصال، فضانوردان عملیات جداسازی و اتصال مجدد سایوز و آپولو را هم آزمایش کردند. پس از آخرین مانور جدا شدن فضاپیماها، آپولو با انجام مانوری خود را بین سایوز و خورشید قرار داد و خورشیدگرفتگی مصنوعی ایجاد کرد. کیهاننوردان سایوز از این فرصت برای برداشتن عکسهای دقیق از تاج خورشید استفاده کردند. روی هم رفته، سایوز به مدت ۵ روز و آپولو به مدت ۹ روز در مدار زمین باقی ماند، و پس از جدایی هرکدام به فعالیتها و آزمایشهای خود ادامه دادند.
فضاپیمای سایوز بدون مشکل خاصی طبق برنامه قبلی در ۲۱ ژوئیه ۱۹۷۵ به زمین فرود آمد. بازگشت و فرود آپولو در روز ۲۴ ژوئن آغاز شد. در راه برگشت به خاطر اشتباه فضانوردان در مرحله آمادهسازی برای فرود، آپولو دچار مشکل جدی شد؛ طوری که یکی از سامانههای فضاپیما موسوم به «سامانه کنترل واکنشها» به اشتباه روشن باقی گذاشته شده بود، و همین موضوع باعث شد کابین آپولو مملو از گازهای مهلک ناشی از نشت سوخت مصرف نشده گردد. فضانوردان آپولو برخلاف کیهاننوردان روسی در هنگام بازگشت به زمین لباس فضایی نمیپوشیدند، و به همین علت ونس برند در اثر مسمومیت گاز از هوش رفت و دیک اسلیتون دچار حالت تهوع شد. با وجود این مشکل، بخش فرماندهی آپولو با موفقیت در اقیانوس آرام فرود آمد، اما سه فضانورد آپولو به مدت دو هفته در بیمارستان نیروی هوایی در هاوایی بستری و قرنطینه شدند.
شاتل فضایی ناسا
شاتل فضاپیمایی است که برای حمل بار و ۷ فضانورد به فضا طراحی شده است. مهمترین تفاوت شاتل با سفینههای پیشین، قابلیت استفاده مجدد از این فضاپیما بود. فضاپیمای شاتل سوار بر موشک به فضا پرتاب میشد اما هنگام بازگشت به زمین مانند گلایدر در باند فرودگاه فرود میآمد.

شاتل فضایی ناسا که نخستین بار در سال ۱۹۸۱ پرتاب شد در واقع نخستین وسیله هوافضاپیمای قابل استفاده مجدد جهان بود. سه بخش اصلی آن مدارپیما، موشکهای تقویت کننده، و مخزن بیرونی سوخت (تنها مخزن سوخت آن که بعد از هر ماموریت قابل استفاده نیست) بود. کاشیهای ویژه مقاوم در برابر گرما مانع از سوختن مدارپیما به هنگام بازگشت به جو زمین میشدند. بازوی قابل کنترل از راه دور تعبیه شده در مخزن محموله مدارپیما، میتوانست ماهوارهها را در فضا قرار دهد؛ و همچون سکویی ثابت برای کار فضانوردان عمل کند.
پس از فضاپیماهای مرکوری، جمینی و آپولو (که ماه را فتح کرد)، آمریکاییها به سراغ سفینههای رفت و برگشتی رفتند و بدین سان، شاتلهای فضایی متولد شدند. شاتلها افزون بر سرنشینان، ۲۵ تن تجهیزات را در خود جای میدهند و زمان طولانیتری را در مدار زمین به سر میبرند. آنها همچنین به یک بازوی روباتیک مجهز هستند که به کمک آن میتوانند ماهوارهها را به دام انداخته، اقدامات لازم را در مورد تعمیرات یا انتقال آن صورت دهند.
هفت شاتل به نامهای انترپرایز، راه یاب (پث فایندر)، کلمبیا، چلنجر، دیسکاوری، آتلانتیس و اِندِور توسعه یافته بود که دو شاتل نخست، ناکامل و برای آزمایشها و بررسیها ساخته شده بودند. از میان پنج شاتل بعدی نیز چلنجر و کلمبیا دچار سانحه شدهاند و فقط سه شاتل دیسکاوری، آتلانتیس و اندیور مشغول فعالیت هستند. به دلیل دو سانحه که باعث کشته شدن ۱۴ فضانورد و از دست رفتن ۲ فضاپیمای شاتل شد، ناسا اعلام کرد که ناوگان شاتل را تا سال ۲۰۱۰ میلادی بازنشست خواهد کرد؛ البته این اتفاق در تابستان 2011 رخ داد.
شاتلهای فضایی بسیار هزینهبر بودند، به طوری که پرتاب آن بیش از پانصد میلیون دلار هزینه در بر داشت و این، غیر از هزینههای نگهداری و تعمیرات آن بود. همین هزینههای سنگین موجب شد تا روسیه از شاتل فضایی قدرتمند خود، بوران، استفاده نکند. بوران با قدرت حمل ۳۰ تن تجهیزات، و استفاده از امکانات ناوبری پیشرفته، یک سر و گردن بالاتر از همتای آمریکایی خود است؛ ولی به دلیل هزینههای بسیار بالا، روسیه از آن استفاده نکرد. شاتلها جمعا اقدام به ۱35 پرواز به فضا کردند که ۱32 مورد از آن با موفقیت انجام شده است.
مدارگرد شاتل، كه گاهي به تنهايي شاتل فضايي خوانده مي شود، همان وسيله هواپيماشكلي بود كه به زمين بازميگشت و فرود ميآمد. بوسترهاي پيشران جامد پس از فاز اوليه پرتاب جدا شده و در دريا سقوط ميكردند تا دوباره مورد استفاده قرار گيرند. مخزن پيشران خارجي هم كه معمولاً در تصاوير با رنگ نارنجي مشخص بود، پس از فاز نهايي پرتاب از مدارگرد جدا شده و در جو متلاشي ميشد. شاتل فضايي قادر بود تا محموله 24400 كيلوگرمي را تا مدار 204 كيلومتري حمل كند. اگر محموله براي ايستگاه فضايي بينالمللي بود كه در ارتفاع حدود 400 كيلومتري قرار دارد، اين قابليت حمل به 12500 كيلوگرم كاهش مييافت. براي مدار انتقالي زمينثابت، قابليت حمل محموله به 3810 كيلوگرم ميرسید. اين آمار براي شاتلهاي بعد از سانحه چلنجر ارائه شده بود. تا قبل از چلنجر، قابليت حمل محموله حدود 15 درصد بيشتر بود كه پس از آن در جهت افزايش ايمني عملياتها اين قابليت حمل كاهش يافت. البته مدارگردهاي مختلف به لحاظ وزني مقدار اندكي با هم متفاوت بودند كه اين مساله ميتوانست روي قابليت حمل محموله موثر باشد. همچنين در طول سه دهه برنامه شاتل فضايي، وزن قسمتهايي از اين وسيله مانند مخزن خارجي نيز چند بار كم شده بود، كه اين مساله هم بر روي توانايي شاتل در حمل محموله موثر بوده است.
مدارگرد: وظيفه اصلي مدارگرد حمل فضانوردان و محمولهها به فضا و بازگرداندن آنها به زمين بود. اين بخش شاتل شبيه به يك هواپيما با دو بال دلتا و دمي عمودي بود. مدارگرد به هنگام بازگشت به زمين درست مانند يك گلایدر عمل ميكرد و بدون هيچگونه نيروي پيشران بر روي باند فرود ميآمد. مدارگرد از سه قسمت اصلي تشكيل شده بود. در قسمت جلويي آن كابين كنترل و محل استقرار فضانوردان قرار داشت. قسمت مياني مدارگرد با دارا بودن فضايي خالي با طول زياد، بستري براي حمل محمولهها بود. در قسمت عقبي شاتل نيز سه موتور پيشران مايع قرار داشتند كه در هنگام پرتاب از مخزن سوخت خارجي تغذيه شده و بخشي از نيروي پیشران مرحله نخست و تمام نيروي مرحله دوم پرتاب را تامين ميكردند. هر يك از اين موتورها، نيروي پیشرانی معادل 2.1 ميليون نيوتن در خلاء و 1.67 ميليون نيوتن را در سطح دريا تامين ميكردند. نسبت سوخت (هيدروژن مايع) به اكسيدكننده (اكسيژن مايع) در آنها 6 به 1 بود. تمام مدارگردها داراي ابعاد كاملا يكساني بودند و تنها از نظر برخي ويژگيهاي سامانهاي با هم تفاوت داشتند. مدلهاي جديدتر به لحاظ سازهاي سبكتر شده بودند و بنابراين قابليت حمل سامانه و محموله آنها افزايش پيدا كرده بود. همين تفاوتها باعث ميشد تا به لحاظ قابليت ماموريت نيز تفاوتهايي داشته باشند. هر مدارگرد براي حمل 4 الي 7 فضانورد (كه دو نفر آنها حتماً خلبان بودند) طراحي شده بود. گرچه ماموريت با 8 فضانورد نيز تجربه شده بود. مدارگردها قادر بودند در موارد اضطراري تا 11 نفر را نيز با خود به زمين بازگردانند هر مدارگرد داراي سامانهاي موسوم به «مانور مداري» بود كه براي مانورهاي مداري آن در فضا طراحي شده بود. اين سامانه كه در قسمت عقب (كنار دم) مدارگرد تعبيه شده، از دو موتور سوخت مايع هر يك با نيروي پیشران 26700 نيوتن تشكيل شده بود. در كنار اين سامانه مداري، سامانه كنترل عكسالعملي نیز بكار گرفته شده بود. علاوه بر همه اينها، 14 رانشزای فضايي ودو موتور ورنيه نيز در قسمت دماغه شاتل وجود داشتند. همه اين رانشزاها از سوخت مايع مونومتيل هيدرازين و تترا اكسيد نيتروژن استفاده ميكردند. سازه مدارگرد بيشتر از آلومينيوم ساخته شده بود اما سازههاي پشتيبان موتورهاي موشکی آن بيشتر از آلياژ تيتانيوم است. بازوي رباتي يا جايگذاري از راه دور نيز كه قبلا توضيح داده شد، يكي از سامانههاي جانبي مهم مدارگرد بود كه در طول بستر بار آن قرارداشت. يكي از مهمترين و حساسترين بخشهاي مدارگرد، كاشيهاي عايق حرارتي بودند كه در زير بدنه، بال و دماغه شاتل بهصورت سرتاسري نصب ميشدند تا در هنگام ورود مجدد مدارگرد به زمين جلوي نفوذ حرارت چندين هزار درجهاي را به شاتل بگيرند. سانحه دوم شاتل فضايي به خاطر نقص به وجود آمده در يكي از همين عايقها بود. جنس سازه اصلي تشكيل دهنده مدارگرد عمدتا از آلومينيوم است اما سازه پشتيبان سامانه پيشرانش آن از آلياژ تيتانيوم ساخته شده است.
بوستر سوخت جامد: دو بوستر سوخت جامد شاتل فضايي به رنگ سفيد بوده و در طرفين مخزن خارجي نصب ميشدند. اين دو بوستر نقش اصلي را در مرحله اول پرتاب شاتل فضايي بر عهده داشتند. بوسترها پس از حدود 2 دقيقه و در ارتفاع حدود 45700 متري (150000 پايي) از سامانه جدا ميشدند و به كمك چتر در اقيانوس سقوط ميكردند و سپس به وسيله يدككشهاي مخصوصي از آب گرفته شده و جهت بازيافت و استفاده مجدد مورد استفاده قرار ميگرفتند. هر بوستر در راستاي طولي از پنج قسمت مجزا تشكيل شده كه در هنگام آمادهسازي براي پرتاب مونتاژ ميشدند. در قسمت نوك بوسترها چند موتور موشکی كوچك در جهت معكوس تعبيه شده كه در هنگام جدايش عمل ميكردند. بوسترها با استفاده از سامانه افشانک متحرك خود، در كنترل كل شاتل در مرحله اول پرتاب نيز نقش ايفا ميكردند. علت اصلي بروز سانحه چلنجر، نقص در يكي از اورينگهاي (واشر عايق حلقهاي) عايق بخش انتهايي يكي از بوسترها بود. بعد از اين حادثه، تغييرات زيادي به لحاظ مهندسي در سامانه بوسترها صورت پذيرفت.
مخزن سوخت خارجی: مخزن سوخت مايع خارجي، محفظهاي بود براي نگهداري هيدروژن و اكسيژن مايع كه در موتورهاي موشکی سوخت مايع نصب شده در پشت مدارگرد، تزريق ميشدند. اين مخزن عظيم در نخستین شاتلها سفيدرنگ بود. اما بعد از اين كه مشخص شد اين رنگ هيچ اثر مثبت مكانيكي بر روي مخزن ندارد، از رنگ زدن آن خودداري شد و بدين ترتيب، 272 كيلوگرم از وزن آن كاسته شد. رنگ نارنجي اين مخزن مربوط به رنگ پرايمر آن بود. پس از جدايش بوسترها در انتهاي مرحله اول پرتاب و در ارتفاع 45 كيلومتري، مدارگرد با استفاده از پيشران موجود در اين مخزن، تا ارتفاع 113 كيلومتري بالا ميرفت. چند دقيقه بعد از لحظه پرتاب (10 ثانيه بعد از خاموشي موتورهاي راكتي عقبي مدارگرد، اين مخزن جدا و در هوا متلاشي ميشد و برخي بقاياي آن در اقيانوس هند يا اطلس سقوط ميكردند. اين مخزن حاوي 1.5 ميليون ليتر اكسيژن مايع و 0.5 ميليون ليتر هيدروژن مايع در هنگام پرتاب بود. پوسته مخزن با ضخامت 2.5 سانتيمتر، پوششي از فومِ «پليايزوسيانورات» داشت. جنس مخازن هيدروژن و اكسيژن آن از آلومينيوم 2090 و 2195 بود كه براي نگهداري مايعات (كرايژنيك) بسيار مناسب بود. مخازن اكسيژن و هيدروژن آن به گونهاي طراحي شده بود كه جلوي تلاطم مايعات داخل آنها را ميگرفتند.
آزمایشگاه فضایی: آزمایشگاه فضایی، آزمایشگاه ویژهای بود که درون مخزن محموله مدارپیما جای میگرفت تا با ایجاد فضای اضافی دانشمندان بتوانند در فضا آزمایش کنند این آزمایشگاه بنا به نوع آزمایشهای هر سفر مجهز میشد. آزمایشگاه فضایی همچنین بخشهای روبازی داشت که برای مطالعه فضا و زمین بودند. این آزمایشگاه متراکم از طریق مجرای هوابند به مدارپیما متصل میشد.
ناسا و ایستگاه فضایی بینالمللی
ایستگاه فضایی بینالمللی (International Space Station) یک ایستگاه فضایی است که با مشارکت بیش از ۱۵ کشور ساخته میشود. این ایستگاه فضایی در مدار زمین و در ارتفاع ۳۵۰ کیلومتری از سطح زمین در حرکت است. سرعت آن در مدار معادل ۲۷۷۰۰ کیلومتر بر ساعت است، که به این ترتیب روزی ۱۵ بار به دور سیاره زمین گردش میکند. ایستگاه فضایی بینالمللی پس از تکمیل نزدیک به ۴۵۰ تُن وزن خواهد دارد، و ۱۲۰۰ متر مکعب فضای کار، پژوهش و زندگی برای فضانوردان فراهم خواهد آورد. ایستگاه فضایی بینالمللی در شب بصورت ستارهای متحرک با چشم غیرمسلح قابل رؤیت است.
این ایستگاه محصول همکاری مشترک سازمان ناسا، سازمان فضایی روسیه، سازمان فضایی اروپا، سازمان فضایی ژاپن، و سازمان فضایی کانادا است. سازمان فضایی برزیل از طریق همکاری با ناسا با این برنامه مشارکت میکند. سازمان فضایی ایتالیا، هم به عنوان یک عضو فعال در سازمان فضایی اروپا، و هم بطور مستقل در برنامه ایستگاه فضایی مشارکت میکند. سازمان فضایی چین نیز علاقه خود را برای پیوستن به جمع مشارکتکنندگان، به ویژه از طریق همکاری با سازمان فضایی روسیه اعلام داشته است.
ایستگاه فضایی بینالمللی در حقیقت فرزند و ترکیبی از چندین پروژه فضایی است که قبلا توسط کشورهای مختلف برنامهریزی شده بود. از جمله این برنامهها میتوان به ایستگاه فضایی میر (روسیه)، ایستگاه فضایی آزادی (آمریکا)، آزمایشگاه فضایی کلمبوس (اروپا) و آزمایشگاه فضایی کیبو (ژاپن) اشاره کرد.
این ایستگاه در حالت عادی ظرفیت سه سرنشین دایمی را دارا است، اگرچه هنگام اتصال فضاپیماها و ورود اردوهای جدید، تعداد فضانوردان درون ایستگاه بطور موقت تا ۱۰ نفر هم افزایش مییابد.
زیر مجموعههای ناسا
- · مرکز پژوهشی ایمز ناسا: مرکز پژوهشی ایمز ناسا (NASA Ames Research Center) یک مرکز سازمان ناسا است و در ایالت کالیفرنیا واقع شدهاست. این مرکز به افتخار جوزف ایمز نامگذاری شدهاست. این آزمایشگاه فدرال از سال ۱۹۳۹ تا کنون در زمینههای مختلف علوم فضایی فعالیتهای گستردهای داشتهاست. نشانd پایگاه اینترنتی این آزمایشگاه است.
- · آزمایشگاه
پیشرانش
جت: آزمایشگاه پیشرانش جت (Jet Propulsion Laboratory) موسوم به جیپیال (JPL) یک آزمایشگاه علمی و فناوری ناسا است. این آزمایشگاه مسئول پرتاب و کنترل ماموریتهای بیسرنشینی است که به مسافتهای بسیار دور، از جمله مسافتهایی خارج از سامانه خورشیدی، پرتاب میشوند. آزمایشگاه پیشرانش جت (JPL) در پاسادینا در کالیفرنیا قرار دارد، و زیر نظر دانشگاه کلتک است. نشانی پایگاه اینترنتی این آزمایشگاه است.
- · مرکز پرواز فضایی گادارد: مرکز پرواز فضایی گادرد (Goddard Space Flight Center) یک مرکز سازمان ناسا است و در شمال شهر واشنگتن دی سی در ایالت مریلند واقع شدهاست. این مرکز به افتخار رابرت گادارد، دانشمند موشکی مشهور آمریکا، نامگذاری شدهاست. این آزمایشگاه فدرال از سال ۱۹۵۹ تا کنون در زمینههای مختلف علوم فضایی فعالیتهای گستردهای داشته است. / نشانی پایگاه اینترنتی این مرکز است.
- · مرکز فضایی جانسون: مرکز فضایی لیندون بی جانسون () یک مرکز سازمان ناسا است و در جنوب شهر هیوستون واقع شده است. این مرکز از سال ۱۹۶۵ تاسیس و راهاندازی شد و هماینک یکی از جاذبههای گردشگری ایالت تگزاس است. این پایگاه به نام لیندون جانسون، رئیس جمهور آمریکا نامگذاری شده است. نشانی پایگاه اینترنتی این مرکز است.
- · پایگاه فضایی کندی: مرکز فضایی جان اف کندی () محل پرتاب سفینهها و موشکهای فضایی ناسا است که در جزیره مریت در کیپ کاناورال ایالت فلوریدای ایالات متحده آمریکا واقع شده است. این مرکز که در میانه راه میامی و جکسونویل قرار دارد به طول ۵۵ کیلومتر، عرض تقریبی ۱۰ کیلومتر و مساحت ۵۶۷ کیلومتر مربع است. در این مرکز حدود ۱۷۰۰۰ نفر مشغول به کار هستند. این مرکز یکی از جاذبههای توریسیتی ایالت فلوریدا است. نام این پایگاه به نام جان اف کندی، رئیس جمهور فقید ایالات متحده که در سوء قصدی در ۲۲ نوامبر ۱۹۶۳ در شهر دالاس جان سپرد نام گذاری شده است. کندی ۳۵امین رئیس جمهور آمریکا بود و از حزب دموکرات برای ریاست جمهوری انتخاب شده بود. نشانی پایگاه اینترنتی این مرکز است.
بودجه ناسا
هر سال کنگره ایالات متحده آمریکا بودجه فدرالی را به تصویب میرساند که در آن جزئیات خرج پول مالیات در سال آینده مشخص میشود. این چارتها میزان پولی را که در هر سال از ۵۰ سال گذشته به سازمان ناسا تعلق یافتهاند را برای تحقیقات فضایی و برنامههای تحقیقاتی سیارهای و فضایی بدون سرنشین ناسا مشخص میکنند. بودجه ناسا برای سال 2012 ، 18.7 میلیارد دلار پیشبینی شده است. این بودجه در سال 2011 حدود 19 میلیارد دلار بوده است. جدول زیر جزئیات این بودجه را برای سال 2012 مشخص میکند:
|
نوع فعالیت
|
بودجه (میلیون دلار) در سال 2012
|
|
علوم (علوم زمینی، علوم سیارهای، آستروفیزیک، تلسکوء فضایی جیمز وب، هلیوفیزیک)
|
5017
|
|
هوانوردی
|
569
|
|
فناوریهای فضایی
|
1024
|
|
سامانههای اکتشافی (اکتشافات فضایی انسانی، فضاپیماهای تجاری، تحقیق و توسعه)
|
3949
|
|
فعالیتهای فضایی (پروازها و عملیات فضایی)
|
4347
|
|
آموزش
|
138
|
|
حمایت از سازمانهای فضایی (شامل بخش خصوصی)
|
3192
|
|
بازرسی و نظارت
|
38
|
|
سایر هزینهها (زمین و محیط، ساخت و ساز و تعمیرات)
|
450
|
مهمترین برنامههای ناسا در سال 2012
علوم زمینی (1797 میلیون دلار): پشتیبانی از پرتاب انپیپی برای مشاهدات آب و هوایی در اوایل سال و تکمیل و پرتاب ماموریتهای باقی مانده پایهای آب و هوایی همانند الدیسیام و جیپیام؛ ادامه توسعه سامانه اُسیاُ -2 برای مشاهده مقدار دی اکسید کربن زمین، به کار انداختن 16 ماهواره مشاهدات زمینی
علوم سیارهای (1540 میلیون دلار): پرتاب آزمایشگاه علوم مریخ،فعالیت بر روی یک مدارگرد جدید مریخ به همراه اسا، به کار انداختن 13 ماموریت سیارهای
آستروفیزیک (683 میلیون دلار): ادامه فعالیت بر پروژههایی همانند سوفیا، به کار انداختن 10 ماموریت اخترفیزیکی
تلسکوپ فضایی جیمز وب (375 میلیون دلار)
هلیوفیزیک (622 میلیون دلار): ادامه فعالیت بر پروژههایی برای کاوش خورشیدی، به کار انداختن 16 ماموریت خورشیدفیزیکی
هوانوردی (569 میلیون دلار): فعالیت بر روی فرودگاهها، سازهها و مواد پیشرفته هوایی، فعالیت بر روی هواپیماهای بدون سرنشین نسل آینده با تواناییهای پرواز در اتمسفر سیارات
فناوری فضایی (1024 میلیون دلار): فعالیت بر روی فناوریهای فوق پیشرفته برای طرحهای فضایی دولتی و تجاری
اکتشافات فضایی انسانی (2810 میلیون دلار)
پروازهای فضایی تجاری (850 میلیون دلار)
تحقیق و توسعه اکتشافی (289 میلیون دلار)
شاتل فضایی (665 میلیون دلار): نگهداری، جابجایی و نیروی انسانی و تجهیزات مرتبط با شاتل
ایستگاه فضایی بینالمللی (2841 میلیون دلار)
آموزش (138 میلیون دلار): فعالیتهای ترویجی، آموزشی و فرهنگسازی، آموزشهای لازم نیروها
ایرانیهای ناسا
طبق آخرین آمار و گزارشهای موجود، حدود 70 تا 80 ایرانی در ناسا به عنوان کارمند فعالیت داشته و درصد بالایی از کادر پژوهشی ناسا ایرانی هستند.
- · پروفسور محمد جمشیدی مدیر برنامههای داخلی در یکی از مراکز ناسا
- · فیروز نادری مدیر برنامه اجرایی مریخ
- · حمید برنجی از پژوهشگران ناسا
- · قاسم اسرار عضو هیئت مدیره یکی از مراکز ناسا
- · کاظم امیدوار از پژوهشگران ناسا
- · محمد جمشیدی مدیر کنترل تکنیک یکی از مراکز ناسا
- · رضا غفاریان مهندس لابراتوار نیرو محرکه جت یکی از مراکز ناسا
- · پروفسور پرویز معین رئیس موسسه مرکزی تحقیقاتی دانشگاه ناسا در آمریکا
- · پروفسور صمد حیاتی عضو هیئت مدیره یکی از مراکز ناسا
- · عبد الحمید کریمی در رابطه با ساخت موشکهای فضایی در ناسا فعالیت دارد؛
- · خانم دکتر مقدم در آزمایشگاه پیشرانش جت در ناسا بر روی رادارها کار میکند.
گزارش: عباس خاراباف |